Letonya’nın yatırım yoluyla oturum programı (halk arasında “Golden Visa” olarak bilinen sistem), 2010 yılından bu yana Avrupa’nın en uygun maliyetli ve en hızlı işleyen yatırımla oturum seçeneklerinden biri olmuştur. Ancak 2026 yılı, programın geleceği açısından dönüm noktası niteliğinde gelişmelere sahne olmaktadır: Letonya Parlamentosu (Saeima) yeni bir Göçmenlik Kanunu kabul etmiş, ancak Cumhurbaşkanının süreci ikinci bir inceleme için meclise iade etmesiyle birlikte reformlar sonbahar oturumunda yeniden ele alınmak üzere askıya alınmıştır.
Bu kapsamlı rehberde; 2026 yılındaki güncel yasal gelişmeleri, hâlâ yürürlükte olan kuralları, önerilen radikal değişiklikleri, yatırımcılar için ne anlama geldiğini ve dikkat edilmesi gereken kritik hukuki noktaları ele alıyoruz.
Programın Kısa Geçmişi ve Arka Planı
Letonya Golden Visa programı 2010 yılında yürürlüğe girdiğinde özellikle Rus vatandaşlarından yoğun ilgi görmüştür. Programın kurulduğu andan itibaren alınan 21.081 başvurunun %64.7’sinin Rusya vatandaşlarına ait olması, mevcut jeopolitik konjonktürde Letonya için ciddi bir güvenlik riski olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla 2016 sonrasında Rus ve Belarus vatandaşlarının programa katılımı tamamen yasaklanmıştır.
Öte yandan, Letonya Mali İstihbarat Servisi (FIS) tarafından yürütülen soruşturmalarda 20’den fazla yerel şirketin oturum izni almak amacıyla fiktif (hayali) yatırımlara aracılık ettiği ve yaklaşık 200 yabancı uyruklu şahsın dahil olduğu bu hayali yatırımların toplam değerinin 10 milyon €’nun üzerinde olduğu saptanmıştır. Ayrıca Letonya Devlet Güvenlik Servisi (VDD), 2022’den bu yana güvenlik gerekçesiyle 30’un üzerinde Golden Visa sahibinin oturumunu iptal etmiştir. Tüm bu güvenlik kaygıları, 2026 yılındaki kapsamlı reform tartışmalarının temel gerekçesini oluşturmuştur.
2026 Yılındaki Yasama Süreci: Neler Yaşandı?
- 11 Haziran 2026: Saeima, mevcut göçmenlik mevzuatının yerini alacak yeni bir Göçmenlik Kanunu’nu 65’e karşı 17 oyla kabul etti.
- 19 Haziran 2026: Cumhurbaşkanı Edgars Rinkēvičs, yatırım ve güvenlik denetimlerine ilişkin belirsizlikler ile usul hükümleri gerekçesiyle kanunu onaylamayarak parlamentoya iade etti.
- Mevcut Durum: Bahar oturumunun kapanmasıyla birlikte yasanın yeniden oylanması ve şekillenmesi sonbahar dönemine kaldı. Dolayısıyla yeni kanun henüz yürürlüğe girmedi; mevcut yasal çerçeve geçerliliğini korumaktadır.
Şu An (2026 Sonu İtibarıyla) Yürürlükte Olan Kurallar
Yeni kanun onaylanıp resmiyet kazanana kadar yatırımcılar aşağıdaki mevcut rotalar üzerinden başvuru yapabilmektedir:
- Şirket Yatırımı: En az 50.000 € sermaye yatırımı. Programın en düşük maliyetli ve en çok tercih edilen seçeneğidir (OCMA verilerine göre 2025’te verilen oturum izinlerinin büyük çoğunluğu bu rotadan gelmiş ve bir önceki yıla göre %51 artış göstermiştir).
- Gayrimenkul Yatırımı: Letonya genelinde en az 250.000 € değerinde taşınmaz alımı (artı yatırım tutarının %5’i oranında devlet harcı). 2024 yılındaki geçmiş taramalarının %80’inin gayrimenkul alan kişilere yönelik olması bu rotanın masaya yatırılmasında etkili olmuştur.
- Banka Mevduatı: Letonya bankalarında 5 yıl vadeli en az 280.000 € tutarında subordinated (ikincil) sermaye yatırımı.
- Kaldırılan Rotalar: 20 Mayıs 2026 tarihinde yapılan bir düzenlemeyle, 250.000 € limitli devlet tahvili rotası tamamen yürürlükten kaldırılmıştır.
Önerilen Yeni Kurallar Neler Getiriyor?
Sonbaharda yeniden oylanacak tasarı kabul edilirse şu değişikliklerin 1 Ocak 2027 itibarıyla yürürlüğe girmesi öngörülmektedir:
- Pasif Rotaların Kaldırılması: Gayrimenkul yatırımı ve banka mevduatı rotaları tamamen yasadan çıkarılacaktır.
- Yeni Devlet Fonu Rotası: Devlet tarafından kurulacak alternatif bir yatırım fonuna en az 150.000 € sermaye yatırımı ve buna ek olarak 10.000 € geri ödemesiz (hibe) devlet katkı payı ödemesi getirilecektir. Fonun 5 yıl süreyle korunması zorunlu olacaktır.
- Şirket Yatırımına Sıkı Denetim: 50’den az çalışanı ve 10 milyon € altı cirosu olan şirketlere 50.000 € sermaye şartı korunmakla birlikte, şirketin yılda en az 40.000 € vergi ödemesi gerektiği şartı çok daha sıkı denetlenecektir. Ayrıca ilk oturum kartı süresinin 5 yıldan 2 yıla düşürülmesi komisyonlarda tartışılmaktadır.
- Dil ve Belge Şartı: İlk kez başvuru yapacaklar belgelerini İngilizce sunabilirken, kart yenilemek veya kalıcı oturum almak isteyenlerin evrakları Letonca ibraz etmesi zorunlu kılınmaktadır.
Yatırımcılar için Ne Anlama Geliyor?
Stratejik Zamanlama Penceresi: Gayrimenkul veya banka mevduatı gibi tamamen kaldırılması öngörülen pasif rotaları değerlendirmek isteyen yatırımcılar için mevcut belirsizlik dönemi son bir fırsat penceresi sunmaktadır. Yasa resmi olarak yürürlüğe girmeden önce (sonbahar oylamaları ve 1 Ocak 2027 geçiş takvimi öncesinde) yapılan başvuruların mevcut kurallara (grandfathering prensibiyle) tabi tutulması beklenmektedir.
Şirket Yatırımcıları için Değişen Dinamikler: 50.000 €’luk şirket ortaklığı rotası her ne kadar kanunda tutuluyor olsa da, ilk kart süresinin 2 yıla indirilmesi ihtimali ve yıllık 40.000 € vergi performansının sıkı denetlenmesi, yatırımcıların artık kağıt üstü (fiktif) yapılardan uzak durmasını ve operasyonel olarak aktif, gerçek ticari faaliyet yürüten şirketlere odaklanmasını zorunlu kılmaktadır.
Artan Uyumluluk (Compliance) Baskısı: Letonya makamlarının (OCMA ve VDD) güvenlik taramaları ile kaynak ispatı (source of funds) incelemeleri tarihin en üst seviyesindedir. Yatırımcıların sadece sermaye koyması yetmemekte; fonların meşruiyeti ve şirketlerin ekonomik karşılığı titizlikle incelenmektedir. Bu nedenle süreçlerin profesyonel hukuk büroları eşliğinde yürütülmesi hayati önem taşır.
Golden Visa Solutions olarak, Letonya’daki yerel partner avukatlarımız ve uzman ekibimizle, bu tarihi yasa değişikliği yürürlüğe girmeden önce başvurunuzu en güvenli, eksiksiz ve hızlı şekilde tamamlamanız için yanınızdayız.
Sıkça Sorulan Sorular
Letonya Golden Visa programı 2026 yılında tamamen kapandı mı?
Hangi yatırım rotaları şu an hâlâ geçerlidir?
Cumhurbaşkanının vetosu/iadesi süreci nasıl etkiledi?
Gayrimenkul alarak oturum izni alma hakkı ne zaman sona erecek?
Önerilen yeni 150.000 €'luk devlet fonu rotası şu an aktif mi?
Şirket yatırımı (business equity) rotasında şartlar değişti mi?
Mevcut oturum izni sahiplerinin hakları yanacak mı?
Rusya ve Belarus vatandaşları programa başvurabilir mi?
Yatırımcılar için şu an başvuru yapmak mantıklı mı?
Başvuru sürecinde en sık yapılan hata nedir?
Sorularınız için bizimle iletişime geçin.